İzlanda, Avrupa Birliği’ne (AB) katılım sürecini yeniden gündemine aldı. Dışişleri Bakanı Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir, değişen jeopolitik ortamı gerekçe göstererek, üyelik müzakerelerinin yeniden başlatılması için referandum sürecinin hızlandırılmasından yana olduğunu açıkladı.
Pazar günü Reuters’a konuşan Gunnarsdóttir, seçim beyannamelerinde referandumun en geç 2027 yılına kadar yapılmasının öngörüldüğünü hatırlatarak, “Ancak sürecin daha erken ilerlemesini isterim. Öncelikle bu konunun İzlanda Parlamentosu’nda ele alınması gerekiyor. Umarım bu beklenenden daha erken gerçekleşir” ifadelerini kullandı.
Jeopolitik Dengeler Değişti
İzlandalı bakan, son yıllarda küresel güvenlik ortamının önemli ölçüde değiştiğine dikkat çekti. Gunnarsdóttir, İzlanda’nın hem ABD hem de AB ile iş birliği yapabileceğini belirterek, ülkesinin çıkarlarının AB üyesi olarak, benzer değerlere sahip ülkelerle birlikte hareket etmesi halinde daha güçlü korunacağını savundu.
Rusya’nın 2022’de Ukrayna’ya yönelik saldırısı ve ABD Başkanı Donald Trump’ın Danimarka’ya bağlı Grönland’a ilişkin açıklamaları, İzlanda kamuoyunda güvenlik ve ekonomik yönelim tartışmalarını yeniden alevlendirdi. Ayrıca ABD ile yaşanan ticari anlaşmazlıklar da Avrupa ile daha yakın entegrasyon fikrini güçlendirdi.
Geçmişte Askıya Alınmıştı
İzlanda, 2009 yılında AB üyelik başvurusunda bulunmuş ve müzakerelere başlamıştı. Ancak özellikle balıkçılık politikaları ve ulusal egemenlik konularındaki anlaşmazlıklar nedeniyle süreç 2013’te askıya alındı. 2015 yılında ise üyelik başvurusu resmen geri çekildi.
Bugün ise kamuoyunda AB üyeliğine bakışın değiştiği belirtiliyor. Reykjavik’teki mevcut koalisyon hükümetinde yer alan üç partiden ikisi AB üyeliğini destekliyor.
“AB Güçlendi” Vurgusu
Gunnarsdóttir, Avrupa Birliği’nin 2009-2013 dönemine kıyasla daha şeffaf ve güçlü bir yapı kazandığını ifade etti. AB’nin savunma, güvenlik, ekonomik istikrar ve sosyal refah alanlarında ilerleme kaydettiğini belirten bakan, “Küçük ve orta ölçekli ülkeler birlikte daha güçlüdür” dedi.
İzlanda’da referandum kararı alınması halinde, ülkenin Avrupa ile bütünleşme yönündeki stratejik tercihi yeniden halk oylamasına sunulmuş olacak.
