İzmir Katip Çelebi Üniversitesi’nde yürütülen bilimsel bir araştırma, ağır depresyon geçiren bireylerin erken teşhisinde beyin omurilik sıvısında bulunan Nöropeptid Y (NPY) maddesinin belirleyici rol oynayabileceğini gösterdi.
İKÇÜ Tıp Fakültesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Mehmet Tokdemir’in liderliğinde yürütülen çalışmada, intihar sonucu yaşamını yitiren 35 kişi ile doğal nedenlerle ölen 35 kişinin beyin sıvısı analiz edildi. Araştırmada iki grup arasında oreksin, leptin, insülin ve vücut kitle indeksi gibi parametrelerde fark görülmezken, intihar edenlerde NPY düzeyinin anlamlı şekilde yüksek olduğu belirlendi.
Kanda da tespit edilebiliyor
Prof. Dr. Tokdemir, NPY’nin yalnızca beyin omurilik sıvısında değil, kanda da saptanabildiğine dikkat çekerek, “Bu biyobelirteçlerin erkenden fark edilmesi, antidepresan tedavilerin başlatılmasında belirleyici olabilir. Beynimizdeki biyokimyasal dengesizlikler ruhsal hastalıkların temelinde yer alıyor. NPY gibi maddeler ise bu sürecin anahtarları olabilir,” dedi.
Tokdemir, çalışmanın insan beyninde ölüm sonrası yapılan nadir araştırmalardan biri olduğunu vurgularken, bu biyobelirteçlerin tıpkı kara kutu gibi önemli bilgiler içerdiğini belirtti.
TÜBİTAK’tan ödül, uluslararası ilgi
Çalışmaya katkı sunan İKÇÜ Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Doç. Dr. Huriye Erbak Yılmaz ise araştırmayı genişletmeyi ve beyin dokusu üzerinde de incelemeler yapmayı planladıklarını ifade etti.
Adli tıp alanında uzmanlık eğitimi alan Dr. Esra Erbak Eser ise, 70 vakanın incelendiği bu çalışmanın literatürde nadir örneklerden biri olduğunu belirtti. Eser, araştırmanın psikiyatri alanında önemli bir tanı değeri taşıdığını, ilaç geliştirme ve tedavi hedeflerinin belirlenmesine de katkı sağlayabileceğini vurguladı.
Araştırmanın sonuçları, psikiyatri alanında saygın dergilerden Journal of Affective Disorders’ta yayımlandı. Ayrıca TÜBİTAK tarafından “Yayın Teşvik Ödülü”ne layık görülen çalışma, İspanya ve Japonya’dan gelen davetlerle uluslararası bilim dünyasında da dikkat çekti.
AA
